CEM ARÜV: DOĞAYI TÜKETEN BÜYÜME KALKINMA DEĞİLDİR
Çevre mühendisi ve Arüv Çevre A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı Cem Arüv, dünya ülkelerinin kalkınma anlayışını değiştirmeyi hedefleyen kapsamlı bir politika önerisini COP31 Başkanlığının değerlendirmesine sundu.

20 Kasım 2026 Cuma 11:18
COP31’E ANTALYA’DAN TARİHİ ÇAĞRI: DOĞAYI TÜKETEN BÜYÜME KALKINMA DEĞİLDİR!
Cem Arüv’den dünya ülkelerine “ANTALYA 2035” önerisi: İklim felaketlerinin bedelini ödemek yerine felaketleri önleyecek yatırımları finanse edelim!
Antalya’da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı COP31’de, çevre mühendisi ve Arüv Çevre A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı Cem Arüv, dünya ülkelerinin kalkınma anlayışını değiştirmeyi hedefleyen kapsamlı bir politika önerisini COP31 Başkanlığının değerlendirmesine sundu. “Antalya 2035 – İklimle Uyumlu Kalkınma, Doğal Sermaye Güvencesi ve Önleyici İklim Finansmanı İlkesi” başlıklı çalışma, ekonomik büyümenin yalnızca üretim ve gelir artışıyla değil, doğal kaynakların korunması, iklim risklerinin azaltılması ve gelecek kuşakların yaşam güvencesiyle birlikte değerlendirilmesini öngörüyor. COP31 karar taslağının üç maddesinde değişiklik ve yeni bir karar hükmü öneren Arüv, “İklim değişikliğiyle mücadelede artık yalnızca çevre politikalarını değil, kalkınma anlayışımızı da değiştirmek zorundayız” dedi.
ANTALYA'DAN KÜRESEL İKLİM POLİTİKALARINA SOMUT ÖNERİ
ANTALYA SON HABER – ÖZEL HABER
Dünyanın geleceğini belirleyecek iklim politikalarının tartışıldığı COP31 Antalya'da, uluslararası müzakerelere katkı sağlamayı amaçlayan dikkat çekici bir girişim gündeme geldi.
Çevre mühendisi ve Arüv Çevre A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı Cem Arüv, hazırladığı “Antalya 2035” başlıklı politika önerisini COP31 Başkanlığına ve ilgili Türk müzakere yetkililerine iletti.
Çalışma, iklim değişikliğiyle mücadelenin yalnızca sera gazı emisyonlarının azaltılması, yenilenebilir enerjiye geçiş ve iklim değişikliğine uyum politikalarıyla sınırlı kalmaması gerektiği düşüncesinden hareket ediyor.
Önerinin merkezinde ise günümüz ekonomik kalkınma anlayışına yöneltilen temel bir soru bulunuyor:
Bir ülke ekonomik olarak büyürken suyunu tüketiyor, tarım topraklarını kaybediyor, ormanlarını ve ekosistemlerini yok ediyor, kentlerini iklim felaketlerine karşı savunmasız bırakıyorsa bu büyüme gerçekten kalkınma sayılabilir mi?
Cem Arüv'ün hazırladığı çalışma, ekonomik büyümenin dayandığı doğal kaynakların korunmasını ulusal kalkınma planlarının, yatırım kararlarının ve uluslararası finansman mekanizmalarının ayrılmaz bir parçası haline getirmeyi amaçlıyor.
“DOĞAL KAYNAKLARINI TÜKETEN BİR KALKINMA MODELİ SÜRDÜRÜLEBİLİR DEĞİLDİR”
Önerisinin gerekçelerini açıklayan Cem Arüv, Paris Anlaşması ile küresel iklim mücadelesinde önemli bir çerçeve oluşturulduğunu ancak ekonomik kalkınma ile doğal kaynakların korunması arasındaki ilişkinin daha güçlü kurulması gerektiğini belirtti.
Arüv, iklim değişikliğiyle mücadelenin bugüne kadar büyük ölçüde emisyonların azaltılması, enerji dönüşümü ve iklim değişikliğinin etkilerine uyum sağlanması üzerinden tartışıldığını hatırlatarak şöyle konuştu:
“Bunlar elbette vazgeçilmezdir. Ancak artık daha temel bir soruyu sormak zorundayız: Ekonomik kalkınmayı hangi doğal kaynakların üzerinde gerçekleştiriyoruz ve bu kaynakların sürekliliğini nasıl güvence altına alıyoruz?”
Ekonomik göstergelerin tek başına kalkınmanın başarısını ortaya koyamayacağını vurgulayan Arüv, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Bir ülke ekonomik olarak büyürken su kaynaklarını tüketiyor, tarım topraklarını kaybediyor, ekosistemlerini bozuyor ve kentlerini iklim risklerine karşı savunmasız bırakıyorsa, ortaya çıkan ekonomik büyüklük tek başına gerçek bir kalkınma başarısı olarak değerlendirilemez.”
Arüv'e göre sürdürülebilir kalkınmanın temel koşulu, ekonomik faaliyetleri mümkün kılan su, toprak, orman, biyolojik çeşitlilik ve diğer doğal varlıkların sürekliliğinin güvence altına alınması.
ANTALYA 2035 İLKESİ NEYİ DEĞİŞTİRMEYİ HEDEFLİYOR?
COP31 Başkanlığına sunulan Antalya 2035 İlkesi, ülkelerin 2035 yılına kadar ulusal kalkınma ve yatırım planlarında üç temel politika alanını bütünleştirmesini öneriyor.
DOĞAL SERMAYE EKONOMİK KALKINMANIN TEMELİ OLACAK
Önerinin ilk ayağını doğal sermayenin korunması oluşturuyor.
Su kaynakları, tarım toprakları, ormanlar, biyolojik çeşitlilik ve kıyı ekosistemleri yalnızca çevresel değerler olarak değil, ekonomik faaliyetlerin sürdürülebilirliğini sağlayan temel sermaye unsurları olarak ele alınıyor.
Buna göre ülkelerin kalkınma planlarında doğal kaynakların mevcut durumunun, üzerlerindeki baskıların ve iklim değişikliği karşısındaki kırılganlıklarının ölçülebilir göstergelerle değerlendirilmesi isteniyor.
Böylece ekonomik büyüme hedefleri belirlenirken bu büyümenin doğal kaynaklar üzerindeki uzun vadeli maliyetlerinin de hesaplanması amaçlanıyor.
KENTLERİN BÜYÜMESİNDE EKOLOJİK TAŞIMA KAPASİTESİ ESAS ALINACAK
Antalya 2035 İlkesi'nin ikinci ayağı, kentlerin ve bölgelerin gelişme kararlarında ekolojik taşıma kapasitesinin dikkate alınmasını öngörüyor.
Nüfus artışı, turizm yatırımları, sanayi üretimi, tarımsal faaliyetler, enerji tüketimi, su ihtiyacı ve altyapı kapasitesinin birlikte değerlendirilmesi hedefleniyor.
Öneride ekolojik taşıma kapasitesinin kentlere değişmez nüfus sınırları koymak anlamına gelmediği özellikle vurgulanıyor.
Bunun yerine, bir bölgenin doğal kaynaklarının ve altyapısının mevcut ve gelecekteki ekonomik faaliyetleri hangi koşullarda sürdürebileceğinin bilimsel yöntemlerle belirlenmesi amaçlanıyor.
Bu yaklaşımın, özellikle hızlı kentleşen, turizm ve tarım faaliyetlerinin yoğunlaştığı, su kaynakları üzerinde baskı bulunan bölgelerde planlama kararlarına önemli katkılar sağlayabileceği değerlendiriliyor.
İKLİM FİNANSMANINDA YENİ YAKLAŞIM: ÖNLENEN ZARAR DA EKONOMİK KAZANÇTIR
Antalya 2035 önerisinin en dikkat çekici yönlerinden biri, iklim finansmanının değerlendirilmesine ilişkin değişiklik talebi.
Geleneksel yatırım değerlendirmelerinde çoğunlukla yatırım maliyeti, doğrudan gelir, kârlılık ve geri dönüş süresi gibi ölçütler kullanılıyor.
Ancak iklim değişikliğine uyum sağlayan birçok yatırım, doğrudan gelir üretmese bile gelecekte yaşanabilecek büyük ekonomik kayıpları önleyebiliyor.
Örneğin su havzalarının korunması, taşkın riskinin azaltılması, orman ekosistemlerinin güçlendirilmesi veya kent altyapısının aşırı hava olaylarına dayanıklı hale getirilmesi, doğrudan ticari gelir sağlamasa da kamu bütçesini gelecekte ortaya çıkabilecek büyük zararlardan koruyabiliyor.
Cem Arüv, mevcut finansman anlayışının bu yararları yeterince dikkate almadığını belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Bir su kaynağını kaybettikten sonra yerine yeni kaynak bulmanın, bozulan bir ekosistemi yeniden oluşturmanın veya iklim felaketinden zarar görmüş bir kenti onarmanın maliyeti çoğu zaman o varlığı zamanında korumanın maliyetinden çok daha yüksektir.”
Arüv, iklim yatırımlarında yeni bir ekonomik değerlendirme anlayışının benimsenmesi gerektiğini vurguladı:
“Biz diyoruz ki bir yatırımın değeri, yalnızca doğrudan ürettiği gelirle ölçülmemelidir. Önlediği ekonomik kayıplar, koruduğu doğal sermaye ve topluma sağladığı uzun vadeli yararlar da finansman kararlarının bir parçası olmalıdır.”
COP31 BAŞKANLIK KARAR TASLAĞINA ÜÇ DEĞİŞİKLİK, BİR YENİ MADDE
Antalya 2035 çalışmasının uluslararası iklim müzakereleri açısından önem taşıyan bölümü, COP31 Başkanlık Karar Taslağı'na yönelik somut düzenleme önerilerinden oluşuyor.
Arüv, 19 Kasım 2026 saat 14.10 tarihli Presidency-led Party-driven Cover Decision taslağının 19, 36 ve 45. maddelerinde değişiklik yapılmasını ve 39. maddeden sonra yeni bir karar hükmü eklenmesini önerdi.
19. MADDE: KALKINMA PLANLARINA DOĞAL SERMAYE GÜVENCESİ
Taslağın 19. maddesi, ülkelerin ulusal katkı beyanları için uygulama ve yatırım planları geliştirmelerini ve bunları ekonomik kalkınma stratejileriyle uyumlu hale getirmelerini teşvik ediyor.
Arüv'ün önerisiyle bu kapsama doğal sermayenin korunması, su güvenliği, ekolojik taşıma kapasitesi ve uzun vadeli iklim risklerinin de eklenmesi isteniyor.
Böylece iklim hedeflerinin yalnızca çevre ve enerji politikalarıyla sınırlı kalmayıp ulusal kalkınma planlarına, sektörel yatırım programlarına ve mekânsal planlamaya yansıtılması amaçlanıyor.
36. MADDE: İKLİM RİSKLERİ YATIRIMDAN ÖNCE HESAPLANACAK
Karar taslağının 36. maddesi erken uyarı sistemleri, temiz enerji, elektrifikasyon, metan azaltımı, ormansızlaşmayla mücadele ve karbon yakalama teknolojileri gibi somut çözüm alanlarını kapsıyor.
Antalya 2035 önerisiyle bu maddeye yeni bir alt bent eklenmesi talep ediliyor.
Önerilen düzenleme, ülkelerde ve kentlerde su güvenliğini, doğal sermayeyi, ekolojik taşıma kapasitesini, iklim dayanıklılığını ve altyapı yeterliliğini birlikte değerlendiren bilimsel planlama sistemlerinin geliştirilmesini öngörüyor.
Böylece iklim risklerinin, yatırım veya yerleşim kararları alındıktan sonra değil, karar süreçlerinin başlangıcında değerlendirilmesi hedefleniyor.
45. MADDE: İKLİM FİNANSMANINDA ÖNLENEN KAYIPLAR HESABA KATILACAK
Taslağın 45. maddesi, Antalya–Addis Ababa Uyum ve Dayanıklılık Finansmanı Yol Haritası'nın başlatılmasını öngörüyor.
Arüv'ün önerisi, bu yol haritasının kapsamına önleyici iklim yatırımlarının ekonomik değerini belirleyecek yöntemlerin de dahil edilmesini amaçlıyor.
Buna göre iklim yatırımlarının değerlendirilmesinde önlenen ekonomik kayıplar, azaltılan afet riskleri, korunan doğal sermaye ve uzun vadeli toplumsal faydalar bilimsel olarak doğrulanabilir yöntemlerle hesaplanabilecek.
Bu yöntemlerin özellikle yüksek toplumsal fayda sağlayan projelerin hibe, uygun koşullu kredi ve karma finansman kaynaklarına erişiminde kullanılması öneriliyor.
YENİ KARAR MADDESİ: ANTALYA 2035 ULUSLARARASI POLİTİKA ÇERÇEVESİ OLSUN
Cem Arüv'ün önerisinin en kapsamlı bölümünü, COP31 karar taslağının 39. maddesinden sonra eklenmesi istenen yeni karar hükmü oluşturuyor.
Bu hükümle Antalya 2035 İlkesi'nin ülkelerin gönüllülük esasına göre uygulayabilecekleri uluslararası bir politika yaklaşımı olarak tanınması amaçlanıyor.
Önerilen yeni madde, ülkeleri 2035 yılına kadar kalkınma planlarında su güvenliğini, doğal sermayeyi, ekolojik taşıma kapasitesini, iklim risklerini ve önleyici yatırımların ekonomik yararlarını değerlendirmeye davet ediyor.
Ayrıca çok taraflı kalkınma bankalarının, uluslararası iklim fonlarının ve finans kuruluşlarının bu yatırımları desteklemek amacıyla şeffaf ve karşılaştırılabilir değerlendirme yöntemleri geliştirmeleri isteniyor.
Çalışmada gelişmekte olan ülkelerin teknik kapasitelerinin güçlendirilmesi, bilgi ve deneyim paylaşımının artırılması ve proje hazırlama desteğinin geliştirilmesi de öneriliyor.
Önemli bir başka nokta ise Antalya 2035 İlkesi'nin ülkelere yeni zorunlu mali veya raporlama yükümlülükleri getirmemesi.
Arüv'ün önerisi, Paris Anlaşması kapsamındaki mevcut yükümlülüklerin yerine geçmeyi değil, bu yükümlülüklerin kalkınma ve yatırım kararlarıyla daha etkili bütünleştirilmesini hedefliyor.
ANTALYA'NIN SUYU, TARIMI, TURİZMİ VE KIYILARI İÇİN DE KRİTİK YAKLAŞIM
Antalya 2035 İlkesi, yalnızca uluslararası iklim politikalarına yönelik bir öneri niteliği taşımıyor. Antalya'nın ekonomik yapısı ve doğal kaynakları açısından da önemli tartışmaları gündeme getiriyor.
Türkiye'nin önde gelen turizm ve tarım merkezlerinden Antalya'da nüfus artışı, turizm yatırımları, tarımsal sulama, kıyı kullanımı ve kentleşme, doğal kaynaklar üzerindeki baskının birlikte değerlendirilmesini gerektiriyor.
İklim değişikliğinin etkileriyle birlikte su güvenliği, kuraklık, aşırı sıcaklıklar, orman yangınları ve altyapı dayanıklılığı gibi konuların önemi daha da artıyor.
Antalya 2035 yaklaşımı, kentte yeni bir turizm tesisi, konut alanı, sanayi yatırımı veya altyapı projesi planlanırken yalnızca ekonomik getirinin değil, su tüketiminin, ekosistem üzerindeki etkilerin ve gelecekte oluşabilecek iklim risklerinin de değerlendirilmesini öngörüyor.
Bu yönüyle çalışma, Antalya'da sürdürülebilir turizm, tarımsal üretim, kentleşme ve su yönetimi konusunda yürütülen tartışmalara da yeni bir boyut kazandırabilecek nitelikte.
“ANTALYA SADECE COP31'İN YAPILDIĞI KENT OLARAK HATIRLANMAMALI”
Cem Arüv, Antalya'nın COP31'e ev sahipliği yapmasının önemli olduğunu ancak kentin bu uluslararası organizasyondan kalıcı bir politika mirasıyla çıkması gerektiğini belirtti.
Arüv, Antalya'nın iklim değişikliğinin çok boyutlu etkilerinin gözlemlenebildiği önemli bir coğrafya olduğuna işaret ederek şunları söyledi:
“Antalya'nın COP31'e ev sahipliği yapması elbette son derece önemli. Ancak ben Antalya'nın yalnızca uluslararası bir konferansın düzenlendiği kent olarak hatırlanmasını yeterli bulmuyorum.”
Antalya'da su kaynakları, tarım, turizm, kıyılar ve kentleşmenin iklim değişikliğiyle doğrudan ilişkili olduğunu vurgulayan Arüv, kentte geliştirilen bilimsel ve uygulamaya dönük yaklaşımların uluslararası iklim politikalarına katkı sağlayabileceğini ifade etti.
Arüv, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Benim arzum, yıllar sonra COP31 Antalya anıldığında, yalnızca alınan kararların değil, kalkınma ile doğal sermayenin korunmasını bir araya getiren yeni bir anlayışın da hatırlanmasıdır.
Antalya 2035 önerisini bu düşünceyle geliştirdim ve kişisel sorumluluğumla COP31 Başkanlığının değerlendirmesine sundum.”
GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELER İÇİN YENİ FİNANSMAN İMKÂNI HEDEFLENİYOR
Antalya 2035 önerisinin uluslararası boyutunda gelişmekte olan ülkelerin iklim finansmanına erişimi de önemli bir yer tutuyor.
İklim değişikliğinin etkilerine karşı altyapılarını güçlendirmek, su kaynaklarını korumak ve afet risklerini azaltmak isteyen ülkeler, bu yatırımların yüksek maliyetleri nedeniyle finansman sorunlarıyla karşılaşabiliyor.
Önerilen yaklaşım, doğrudan ticari gelir sağlamasa bile yüksek toplumsal fayda üreten projelerin finansman değerlendirmelerinde daha görünür hale gelmesini amaçlıyor.
Bu kapsamda iklim fonları ve kalkınma bankalarının, yatırımların yalnızca mali getirilerini değil, gelecekte önleyebilecekleri ekonomik zararları da dikkate almaları isteniyor.
Böylece önleyici yatırımların finansmana erişimini kolaylaştıracak yeni yöntemlerin geliştirilmesi hedefleniyor.
Ancak önerinin COP31 kararlarına dahil edilmesi, tek başına yeni bir finansman kaynağı oluşturulacağı anlamına gelmiyor. Finansman mekanizmalarının geliştirilmesi, uluslararası kuruluşların ve ilgili ülkelerin sonraki kararlarına bağlı olacak.
KARAR MÜZAKERELERİNDE DEĞERLENDİRİLMESİ İSTENDİ
Cem Arüv tarafından Türkçe ve İngilizce hazırlanan gerekçeli değişiklik ve ek madde önerisi, COP31 Başkanlığına ve ilgili Türk iklim müzakere yetkililerine iletildi.
Başvuruda, çalışmanın devam eden karar müzakerelerinde değerlendirilmesi ve uygun görülmesi halinde COP31 Başkanlık Karar Metni'ne yansıtılması talep edildi.
Antalya 2035 İlkesi'nin karar metnine girip girmeyeceği, taraf ülkeler arasındaki müzakere sürecinin sonucunda belirlenecek.
Önerinin kabul edilmesi halinde Antalya'nın adı, yalnızca uluslararası iklim konferansına ev sahipliği yapan bir kent olarak değil, iklimle uyumlu kalkınma ve doğal sermayenin korunmasına ilişkin bir politika yaklaşımıyla da anılabilecek.
ASIL MESELE: GELECEĞİ TÜKETMEDEN KALKINABİLMEK
Cem Arüv'ün COP31 Başkanlığına sunduğu Antalya 2035 İlkesi, küresel iklim mücadelesinin ekonomik boyutuna ilişkin önemli bir tartışmayı gündeme taşıyor.
Bugüne kadar ülkelerin kalkınma performansı büyük ölçüde büyüme oranları, yatırımlar, üretim, ihracat ve istihdam gibi göstergeler üzerinden değerlendirildi.
Ancak iklim değişikliği, ekonomik faaliyetlerin devamlılığının su kaynaklarına, sağlıklı ekosistemlere, dayanıklı kentlere ve güvenli altyapıya ne kadar bağımlı olduğunu daha görünür hale getiriyor.
Antalya 2035 yaklaşımı, kalkınma başarısının değerlendirilmesinde ekonomik büyümenin yanında doğal kaynakların korunmasını, iklim risklerinin azaltılmasını ve gelecek kuşakların yaşam koşullarının güvence altına alınmasını da esas almayı öneriyor.
Bu yaklaşımın uluslararası iklim politikalarında karşılık bulup bulmayacağı henüz belli değil.
Ancak Antalya'dan COP31 Başkanlığına sunulan öneri, iklim değişikliğiyle mücadelede tartışılması gereken temel soruyu açık biçimde ortaya koyuyor:
Bir ülkenin başarısı yalnızca ne kadar büyüdüğüyle mi, yoksa büyürken suyunu, toprağını, ormanlarını ve geleceğini ne ölçüde koruduğuyla mı ölçülmeli?
Antalya 2035'in dünyaya vermek istediği mesaj şu: Gerçek kalkınma, doğayı tüketerek değil, doğayla birlikte geleceği güvence altına alarak mümkündür.
- Geri
- Ana Sayfa
- Normal Görünüm
- © 1983 Antalya Son Haber
